17-ноябрда БУУнун Башкы ассамблеясынын 76-сессиясынын Үчүнчү комитети “Убактылуу оккупацияланган Крым Автономдук Республикасы менен Севастополь шаарындагы, Украина, адам укуктарынын абалы” жаңыланган резолюция долбоорун кабыл алды.
«Генералдык Ассамблеянын Үчүнчү Комитетинде жаңыланган Крым резолюциясынын долбоорун жактырууну кубаттайбыз. Бул документке авторлош болуп, добуш берген БУУнун мүчө-мамлекеттерине ыраазычылык билдиребиз. Декабрда БУУнун Башкы Ассамблеясында бул резолюциянын бекитилиши биздин аймактык бүтүндүгүбүздү калыбына келтирүү жолунда Украинага эл аралык колдоону андан ары консолидациялайт”, - деп баса белгиледи Украинанын тышкы иштер министри Дмитрий Кулеба.
Ал кошумчалагандай, украин дипломатиясы Крым жарым аралын деоккупациялоону тездетүү үчүн Орусия Федерациясына эл аралык кысымды консолидациялоону улантат.
Крымдагы адам укуктарынын абалы боюнча резолюциянын долбоору алтынчы жылдан бери даярдалып жатат. Жыл сайын документ Орусия Федерациясы тарабынан оккупант-мамлекет катары жарым аралда эл аралык укуктун жана адам укуктарынын одоно бузулушу тууралуу жаңы фактылар менен толукталат.
Бул жылы негизги жаңылыктар болду Крымдын статусу жөнүндөгү резолюциянын аталышында убактылуу оккупацияланган жарым арал катары чагылат, Крым платформасында кызматташууну колдоо, Крымдын түпкү калкы катары крым татарларынын укуктарын сактоо боюнча Орусиянын жоопкерчилигине басым жасоо, Крым татар элинин лидерлерине сыртынан чыгарылган өкүмдөрдү жокко чыгаруу талабы.
Документ Орусияны Крымдын тургундарын негизсиз кармоону жана камакка алууну токтотууга чакырып, Украинанын мыйзамсыз кармалган жарандарын, атап айтканда Эмир-Усеин Кука, Галина Долгопола, Сервер Мустафаев, Владислав Есипенко, Нариман Желял жана башкаларды бошотууну чакырат.
Убактылуу оккупацияланган Крымда аскердик топтордун топтолушу жана Орусиянын куралдуу күчтөрүнүн көптөгөн машыгуулары аймактагы узак мөөнөттүү олуттуу терс кесепеттерге алып келери, атап айтканда, граждандык калктын негизги укуктарын камсыз кылууну кыйындатып жатканы баса белгиленет.
Резолюция долбоорунда Крымдын тургундарын ичүүчү жана таза суу менен камсыздоодо оккупант-мамлекет катары Орусиянын өзгөчө жоопкерчилиги белгиленген.
Документте Орусия Федерациясынын Крымда жайгашкан Украинанын маданий жана жаратылыш баалуулуктарын жок кылуу же көчүрүү боюнча мыйзамсыз аракеттери айыпталат. Эл аралык коомчулук мындай аракеттер жарым аралдын этномаданий ландшафтында украин жана крым татарларынын маданий өзгөчөлүгүн максаттуу түрдө жок кылуу максатын көздөөрүн белгилейт.
Ошондой эле, Орусия Крымдын демографиялык курамын күчтөп өзгөртүү саясатын токтотууга чакырат. Документ Крымдын аймагында жараксыз деп таанылган Орусия Федерациясы тарабынан жүргүзүлгөн Бүткүл россиялык калк каттоосун айыптайт.
Резолюция декабрда БУУнун Башкы ассамблеясында акыркы добуш берүүдөн кийин БУУнун расмий документи болуп калат.